logo miskantus - logo

 

Miskant olbrzymi (trawa słoniowa) Miscanthus giganteus

Okazała trawa kępowa, pochodząca pierwotnie z Azji Południowo-Wschodniej.
W Europie uprawiana jest od ok. 50 lat, początkowo jako roślina ozdobna, a od kilkunastu lat na
plantacjach energetycznych. Jest naturalnym mieszańcem, powstałym ze skrzyżowania
miskanta chińskiego z miskantem cukrowym. Wytwarza grube, sztywne, wypełnione
gąbczastym rdzeniem źdźbła, o wysokości 200-350 cm. Miskant olbrzymi należy do roślin
typu C-4 fotosyntezy (jak kukurydza). Charakteryzuje się szybkim wzrostem (szczególnie w
upalne lata), wysokim plonem biomasy z jednostki powierzchni oraz odpornością na niskie
temperatury, chociaż krytycznym momentem w uprawie w warunkach polskich jest
wrażliwość sadzonek na niskie temperatury po I roku uprawy. Dotyczy to przede wszystkim
sadzonek wytwarzanych metoda in vitro. Przed nadejściem zimy młode plantacje wymagają
zabezpieczenia (np. ściółkowania słomą). Pełnie rozwoju osiągają w 3 sezonie wegetacyjnym,
dlatego szczególna uwagę należy zwrócić na staranne przygotowanie gleby przed
wysadzeniem roślin.

Trawa słoniowa nie wytwarza nasion, co uniemożliwia jej generatywne rozmnażanie.
Aktualnie stosowane są dwie metody rozmnażania: przez kłącza (tzw. rizomy) lub
laboratoryjnie (metoda in vitro)
Najwyższe plony osiągane są na żyznych glebach III-IV klasy bonitacyjnej,
o odczynie pH od 5.5 do 7.5, z niskim poziomem wód gruntowych. Przeciętna wydajność
kilkuletniej plantacji miskanta olbrzymiego kształtuje się na poziomie 20 ton biomasy z 1 ha,
przy wilgotności ok. 20%. Można wiec przyjąć, że przy cenie ok. 120 zł/t słomy roczny
dochód ze sprzedaży biomasy miskanta olbrzymiego wynosi 2.400 zł/ha (w kalkulacji nie
uwzględniono dopłaty bezpośredniej i dopłaty do uprawy energetycznej). Wartość opałowa
takiego paliwa wynosi od 14 do 17 MJ/kg. Przechowywanie sprasowanej biomasy o
wilgotności ok. 20% nie stwarza problemów, z jakimi spotykamy się przy magazynowaniu
zrębków wierzbowych.

Najwyższe nakłady w uprawie miskanta związane są z zakupem sadzonek
(korzeniowych, uzyskanych z podziału kilkuletnich karp lub przygotowanych metoda
laboratoryjna in vitro). Na plantacje o powierzchni 1 ha potrzebnych jest 10 tys. roślin, które
wysadzane są w rozstawie 1 x 1 m. Zastosowanie sadzarki ogrodniczej zwiększa wydajność.
Optymalnym terminem założenia plantacji jest okres od 15 kwietnia do końca maja. Ze
względu na niska udatność nie zaleca się nasadzeń jesiennych. Dobrze rozrośnięte kępy
wytwarzają kilkaset trzcinowatych łodyg. Rośliny pozytywnie reagują na nawożenie NPK
(wiosna, po ruszeniu wegetacji), w dawce czystego składnika odpowiednio: 60-90, 30-50
i 120-150 kg/ha. Zbiór biomasy odbywa się po zakończeniu wegetacji, najlepiej podczas
mroźnej i śnieżnej zimy, co pozwala chronić zimujące pod ziemia kłącza przed zniszczeniem
oraz zmniejsza zanieczyszczenie gleba. Najprostszym sposobem zbioru jest użycie kombajnu
do zbioru kukurydzy na kiszonkę, który jednocześnie ładuje zebrana sieczkę na przyczepę. Z
powodu małej masy usypowej rozdrobnionego na sieczkę miskanta (70-95 kg/m3) występuje
wysokie zapotrzebowanie na środki transportowe. Zbiór dwuetapowy, polegający na
skoszeniu roślin na pokosy (etap I) oraz zebraniu i sprasowaniu ściętej masy w bele (etap II),
pozwala znacznie zmniejszyć koszty transportu. Do skoszenia miskanta olbrzymiego zalecane
jest wykorzystanie kosiarki rotacyjnej z kondycjonerem, który pozwala połamać źdźbła
trawy. Zabieg ten pozwala na znaczne obniżenie wilgotności słomy (Gostkowski 2006).
Okres eksploatacji plantacji wynosi ponad 15 lat.

Ze względu na wysoka zawartość celulozy i ligniny biomasa z miskanta stanowi
równie_ cenny surowiec wykorzystywany (głównie w Niemczech) do produkcji materiałów
budowlanych (materiały izolacyjne, lekkie płyty ścienne i podłogowe, zamiennik azbestu), w
przemyśle celulozowo-papierniczym (do produkcji opakowań, papieru technicznego, tektury)
i w rolnictwie (np. ulęgające biodegradacji doniczki i palety).

 

rizomy - miskantus miskantus - sadzonkmiskantus , rosliny energetycznemiskant , biomasamiskant , pelet

11/15/2012

Prawa autorskie © 2009 Ekopola. Design - Enzo